به گزارش پایگاه خبری شهر اصیل و به نقل از فارس سیاهسرفه یکی از بیماریهای عفونی و واگیردار دستگاه تنفسی است که اگرچه واکسن آن از سالها قبل در برنامه واکسیناسیون قرار دارد، اما همچنان در جامعه مشاهده میشود و بهویژه برای نوزادان و شیرخواران خطر بیشتری دارد.
سید ناصرالدین مصطفوی، فوقتخصص بیماریهای عفونی کودکان، درباره مهمترین علائم سیاهسرفه اظهار کرد: یکی از وجوه تمایز این بیماری، سرفههای ممتد و حملهای است که میتواند با کمبود اکسیژن، احساس خفگی و در ادامه استفراغ همراه شود.
وی افزود: برخلاف بسیاری از عفونتهای تنفسی که معمولاً با تب همراه هستند، سیاهسرفه در بسیاری از موارد بدون تب بروز میکند.
همچنین ممکن است کودک در فاصله بین حملات سرفه، کاملاً سالم به نظر برسد و هیچ علامت مشخصی نداشته باشد.
سرفههای حملهای؛ زنگ خطر سیاهسرفهاین فوقتخصص بیماریهای عفونی کودکان ادامه داد: در سرماخوردگی و آنفلوآنزا معمولاً علائمی مانند آبریزش بینی، گرفتگی بینی و ترشحات بینی وجود دارد، اما در سیاهسرفه ممکن است کودک بدون داشتن علائم واضح، ناگهان دچار حمله شدید سرفه شود و پس از پایان حمله نیز دوباره حال عمومی نسبتاً مناسبی داشته باشد.
مصطفوی با تأکید بر اینکه والدین نباید برای درمان خودسرانه این بیماری اقدام کنند، گفت: با مشاهده چنین سرفههایی، مراجعه به پزشک ضروری است؛ چراکه سیاهسرفه یک بیماری واگیردار است و علاوه بر امکان انتقال به سایر افراد خانواده و جامعه، میتواند بهویژه در شیرخواران کوچک عوارض جدی و حتی کشنده ایجاد کند.
وی تصریح کرد: داروهای معمول ضدسرفه لزوماً نمیتوانند حملات سرفه ناشی از سیاهسرفه را کنترل کنند و درمان این بیماری باید زیر نظر پزشک انجام شود.
درمان سیاهسرفه؛ هرچه زودتر، مؤثرترمصطفوی درباره زمان مناسب برای درمان سیاهسرفه گفت: بهترین زمان برای شروع درمان، مراحل ابتدایی بیماری و پیش از شدید شدن سرفههاست؛ اما مشکل اینجاست که سیاهسرفه در بسیاری از موارد به دلیل شباهت علائم اولیه به سایر عفونتهای تنفسی، دیر تشخیص داده میشود.
وی ادامه داد: گاهی این بیماران به اشتباه بهعنوان مبتلا به آسم یا حساسیت ریوی شناخته میشوند و انواع اسپریها، شربتها و حتی آنتیبیوتیکهای مختلف برای آنها تجویز میشود.
این متخصص بیماریهای عفونی کودکان یکی از سرنخهای مهم تشخیص را ابتلای همزمان چند نفر از اعضای خانواده دانست و گفت: اگر فردی در خانواده به سیاهسرفه مبتلا شده باشد و فرد دیگری نیز علائم اولیه مانند آبریزش بینی و سرفههای خفیف پیدا کند، باید احتمال ابتلای او به سیاهسرفه را در نظر گرفت و در صورت تشخیص پزشک، درمان را هرچه سریعتر آغاز کرد.
وی افزود: شروع درمان در مراحل اولیه بیماری میتواند تا حدی به بهبود علائم کمک کند و مهمتر از آن، میزان انتشار بیماری به سایر اعضای خانواده و جامعه را کاهش دهد.
خطر سیاهسرفه برای نوزادان بیشتر استمصطفوی با اشاره به اهمیت ویژه بیماری در شیرخواران زیر ۶ ماه اظهار کرد: سیاهسرفه از بیماریهای قدیمی و شناختهشده است و واکسن آن نیز از واکسنهای قدیمی محسوب میشود، اما شیرخواران زیر ۶ ماه که هنوز واکسیناسیون کامل دریافت نکردهاند، به دلیل ضعف بیشتر سیستم ایمنی، در معرض بیماری شدیدتر و عوارض بیشتری قرار دارند.
وی افزود: یکی از عوارض مهم سیاهسرفه میتواند درگیری مغزی، کاهش سطح هوشیاری و تشنج باشد که عارضهای بسیار جدی محسوب میشود.
این فوقتخصص بیماریهای عفونی کودکان با بیان اینکه علائم بیماری در شیرخواران ممکن است با کودکان بزرگتر متفاوت باشد، گفت: در شیرخواران به جای سرفههای شدید و مکرر، ممکن است توقف تنفس رخ دهد.
کودک برای مدتی نفس نمیکشد، ممکن است کبود شود و پس از آن دوباره تنفس خود را آغاز کند.
مصطفوی ادامه داد: این وقفههای تنفسی میتوانند با تشنج همراه شوند و در صورت تکرار، خطر آسیب مغزی را افزایش دهند.
وی یکی دیگر از عوارض احتمالی سیاهسرفه را درگیری ریه و ایجاد عفونت ریوی عنوان کرد و نسبت به بیتوجهی به علائم بیماری در نوزادان هشدار داد.
مصطفوی ادامه داد: از پارسال تا الان یک سوش جدیدی از این میکروب ایجاد شده که با واکسن های که قبلاً میزدیم پوشش کامل ایجاد نمیکند و این سوش باعث میشود که گلبولهای سفیدی که در این بیماری افزایش پیدا میکنند در عروق ریه حبس شون و باعث نارسایی قلبی شود یعنی بچه دچار شوک و تنگی نفس میشود.
این فوقتخصص بیماریهای عفونی کودکان تصریح کرد: مرگ و میر از سیاه سرفه شاید در طی ۴۰ تا ۵۰ سال گذشته خیلی کم داشتیم ولی در دو سال گذشته متاسفانه در کشور خیلی مرگ و میر بچههای خیلی کوچیک مثلاً زیر ۳ ماه، ۴۰ روز و ۸۰ روز داشتیم و بستریهای طولانی این بچهها که خب بعضی از آنها متاسفانه به درمان هم جواب نمیدهند.
توصیه به والدینوی تأکید کرد: والدین باید نسبت به سرفههای حملهای، طولانی و غیرمعمول، بهخصوص زمانی که با استفراغ، کبودی یا وقفه تنفسی همراه است، حساس باشند و از خوددرمانی پرهیز کنند.
وی خاطرنشان کرد: تشخیص و درمان بهموقع سیاهسرفه، علاوه بر کمک به کنترل بیماری در فرد مبتلا، در کاهش انتقال عفونت به دیگر اعضای خانواده و جامعه نیز اهمیت دارد؛ موضوعی که در مورد نوزادان و شیرخواران اهمیت دوچندان پیدا میکند.
سیاه سرفه بیماریای است که میتواند از یک عفونت تنفسی ساده فراتر رفته و به عوارض جدی در کودکان و بزرگسالان منجر شود.
شناخت علائم اولیه، مانند سرفههای مداوم و شدید، اهمیت دارد تا فرد سریعتر به پزشک مراجعه کند. نکات کلیدی درباره این بیماری تنفسی، شامل اهمیت مراقبت از نوزادان، نقش واکسن و توجه به موارد مشکوک است.
در نهایت پیشگیری و آگاهی عمومی، مهمترین ابزارها برای کنترل سیاهسرفه و کاهش عوارض آن در جامعه هستند.
