حمیدرضا خسروانی‌پور، معاون طرح و توسعه فولاد مبارکه با بیان مطلب فوق، لزوم توجه به ملزومات اقتصاد چرخشی، فراوری و بازگشت پسماندها و ضایعات به زنجیره تولید فولاد را از مهم‌ترین بخش‌های تولید فولاد سبز برشمرد و افزود: این موضوع در سال‌های اخیر موردتوجه تمامی شرکت‌های فولادسازی مطرح در جهان بوده و فولاد مبارکه نیز با درک درستِ مسیر آینده، اولین واحد بازیابی پسماندهای صنعت فولاد در کشور را راه‌اندازی کرده است.

فراوری و تصفیه لجن کلاریفایرها و پودرهای اکسیدی با استفاده از تکنولوژی پیشرفته و کاملاً بومی

رضا خادم کیمیایی، مدیر توسعه آهن‌سازی فولاد مبارکه نیز با اشاره به چالش‌های پیش رو برای تولید فولاد سبز افزود: پروژه احداث واحد بازیابی لجن کلاریفایرها و پودرهای اکسیدی به‌عنوان یک واحد جدید در فولاد مبارکه ایجاد شده؛ به‌نحوی‌که این واحد هیچ‌گونه پسماند یا آلایندگی محیطی نداشته و مواد ناخالص جداشده در تولید مصالح ساختمانی نظیر آجر، کف‌پوش و قطعات بتنی رنگی و... قابل‌استفاده است.

با اجرای این پروژه، لجن کلاریفایرها و پودرهای اکسیدی طی یک فرایند دانش‌بنیان فراوری و تصفیه می‌شود و به کنسانتره آهن با خلوص مناسب تبدیل می‌گردد و محصول تولیدشده در واحد گندله‌سازی به مصرف می‌رسد. این خط با راندمان بیش از 90 درصد دارای ظرفیت بازیابی سالانه بیش از 25 هزار تن پسماندهای فرایندی است. مواد آلاینده و ناخالصی‌های موجود در این پسماندها با استفاده از مواد نانوساختار و سیستم اکسیداسیون پیشرفته حذف و بر اساس فناوری‌های پیشرفته شامل لیچینگ شیمیایی، میکروفیلتراسیون، خشک کردن آنی و میکرونیزاسیون به مشخصات مورد تأیید کنسانتره خواهد رسید. استفاده از تکنولوژی‌های پیشرفته و کاملاً بومی از افتخارات اجرای این پروژه است.

این آزمون بیش از هر چیز در صورت‌های مالی شرکت‌ها نمایان شد. همان‌طور که در شکل شماره ۱ نشان داده شده است، درآمدهای کلی صنعت مواد در سال ۲۰۲۴ دچار رکود شد و ۲ درصد نسبت به سال قبل با یک افت پیدا کرد. داده‌های مکنزی به‌وضوح نشان می‌دهد این افت تقریباً به‌طور کامل ناشی از بخش «فلزات و معدن» بود که به‌تنهایی با یک انقباض ۶ درصدی در درآمد روبه‌رو شد، درحالی‌که سایر بخش‌ها مانند مصالح ساختمانی، رشد اندکی را تجربه کردند. بااین‌حال، سودآوری به طرز قابل‌توجهی تاب‌آور باقی ماند که نشان‌دهنده انضباط هزینه‌ای و قدرت قیمت‌گذاری در این بخش است.

یک موضوع محوری، بازآرایی محرک‌های تقاضا فراتر از چرخه‌های سنتی است. شتاب در حوزه‌هایی مانند هوش مصنوعی، زیرساخت‌های دیجیتال، صنایع دفاعی و گذار به انرژی سبز، در حال ایجاد تقاضای جدید و در مقیاس بالا برای مس، آلومینیوم، فولاد و چندین ماده معدنی حیاتی است. مراکز داده و معماری‌های محاسباتی پیشرفته، به اهرم‌های جدیدی برای تقاضای مواد تبدیل شده‌اند.

در همین حال، ژئوپلیتیک و سیاست‌گذاری به‌طور فزاینده‌ای در حال شکل دادن به دسترسی به بازارها و هزینه سرمایه هستند. ناسیونالیسم منابع و کنترل‌های صادراتی در حال افزایش است و اپراتورها را به سمت پیگیری ردپاهای چندجانبه، تنوع‌بخشی منطقه‌ای و تقویت تاب‌آوری زنجیره تأمین سوق می‌دهد. این تغییر به سمت ارزش‌آفرینی منطقه‌ای، با فشار برای تقویت بازیافت و شیوه‌های اقتصاد چرخشی همراه شده است.

این گزارش، بازگشت بهره‌وری در بخش معدن را که توسط اتوماسیون، هوش مصنوعی و مدل‌های عملیاتی نسل جدید هدایت می‌شود، برجسته می‌کند. درحالی‌که عیار سنگ معدن کاهش یافته و بارهای نظارتی افزایش می‌یابد، پذیرش فناوری به توان عملیاتی بهتر، هزینه‌های واحد کمتر و بهبود نتایج ایمنی تبدیل شده است. این بدان معناست که مسیر رشد بلندمدت این بخش به حفظ و گسترش این جهش بهره‌وری بستگی خواهد داشت.

وضعیت پیشرفت کربن‌زدایی در مناطق مختلف، ناهموار به نظر می‌رسد و برخی بازارها با تأخیر یا لغو پروژه‌ها در فولاد و سایر بخش‌های انرژی‌بر روبه‌رو هستند. با این وجود، تقاضا برای مواد موردنیاز برای گذار به انرژی پاک، مانند مس، نیکل، لیتیوم و آلومینیوم، به دلیل تسریع در برقی‌سازی، نوسازی شبکه و استقرار انرژی‌های تجدیدپذیر، همچنان قوی باقی مانده است.

ساختار بازار به تکه‌تکه شدن ادامه می‌دهد، زیرا تمرکز بازار در میان بزرگ‌ترین بازیگران کاهش یافته و شرکت‌های سطح متوسط و منطقه‌ای در حال افزایش مقیاس هستند. این تکه‌تکه شدن با تغییرات جغرافیایی در سهم بازار، به‌ویژه حضور گسترده‌تر آسیا و قاره آمریکا در تولید جهانی و فعالیت‌های سرمایه‌گذاری، همراه است.

چشم‌انداز جهانی مواد، سه فرصت استراتژیک را برای فعالان این صنعت مشخص می‌کند: پیگیری رشد در مواد حیاتی، تسریع بهره‌وری از طریق هوش مصنوعی و اتوماسیون و پیگیری کربن‌زدایی عمل‌گرایانه و مقرون‌به‌صرفه. این گزارش در برابر اتکای بیش‌ازحد به «پریمیوم سبز» هشدار می‌دهد و بر دستاوردهای ملموس از بازیافت و برنامه‌های پایداری هدفمند تأکید می‌کند. موفقیت در این چشم‌انداز جدید، نه‌فقط به اندازه، بلکه به انضباط در تخصیص سرمایه و تعالی عملیاتی بستگی خواهد داشت.

در نهایت، داستان صنعت مواد در سال ۲۰۲۴، روایتی از یک تاب‌آوری هوشمندانه در برابر طوفان است. این صنعت نشان داد که می‌تواند در برابر کاهش درآمدها، سودآوری خود را حفظ کند، اما این تنها آغاز یک سفر پیچیده‌تر است. آینده این بخش دیگر تنها در دل زمین و کشف ذخایر جدید نهفته نیست، بلکه در توانایی آن برای پیمودن نقشه جدیدی از فناوری، ژئوپلیتیک و پایداری تعریف می‌شود. رهبران فردا، نه لزوماً بزرگ‌ترین تولیدکنندگان، بلکه چابک‌ترین استراتژیست‌ها خواهند بود؛ آن‌هایی که درک می‌کنند بازی از استخراج صرف، به خلق ارزش هوشمندانه در یک دنیای به‌هم‌پیوسته و پر از محدودیت، تغییر کرده است.

درآمد ارزی کسب شده شرکت فولادمبارکه بالغ بر ۳۲۳ میلیون دلار است که نیازمندی های این شرکت در تأمین اقلام وارداتی موردنیاز چرخه تولید و پشتیبانی و همچنین تکمیل طرح های توسعه را مرتفع کرده است.

رویکرد جدید فولادمبارکه در راستای توسعه و افزایش حضور در بازارهای صادراتی، نویدبخش افزایش درآمدهای عملیاتی‌حاصل از صادرات در آینده خواهد بود.

تلاشگران جبهه تولید در شرکت فولاد سفیددشت چهارمحال و بختیاری گروه فولاد مبارکه با تولید ۱۴ ذوب ۱۴۵ تنی در یک شبانه‌روز موفق به ثبت رکورد جدیدی در تولید روزانه ذوب شدند.

عزم راسخ دلیرمردان گروه فولاد مبارکه برای برداشتن یک قدم رو به جلو ستودنی است.

به گزارش پایگاه خبری شهر اصیل و به نقل از اداره روابط عمومی مخابرات منطقه اصفهان، این نشست مهم که با هدف رفع موانع و شتاب‌بخشی به پروژه ملی “سوآپ” (تبدیل شبکه قدیمی مسی به فیبر نوری) برگزار گردید، راهکارهای عملیاتی برای افزایش سطح تعاملات راهبردی توسط مدیران شرکت مخابرات و شهرداری بررسی و نتایج چشم گیری حاصل شد.

جهش اصفهان به سوی اقتصاد دیجیتال با توسعه فیبر نوری

آغاز این تحول بزرگ با طرح موضوع در جلسه‌ای فرادست و ویژه با حضور استاندار اصفهان، جمعی از نمایندگان مجلس شورای اسلامی، شهردار و اعضای شورای شهر اصفهان رقم خورد.

پس از آن، جلسه‌ای اختصاصی با حضور نمایندگان تام‌الاختیار شهرداری و مخابرات برای نهایی‌سازی جزئیات فنی و اجرایی تشکیل شد.

در این نشست کلیدی، تیم مخابرات ایران با تشریح کامل طرح توسعه و پیاده‌سازی شبکه فیبر نوری در شهر اصفهان، بر اجرای دقیق سیاست‌های اعلامی شرکت مخابرات در پروژه ملی “سوآپ” تاکید کرد. این پروژه که به‌عنوان بزرگ‌ترین طرح ICT تاریخ کشور شناخته می‌شود، تضمین‌کننده اینترنت پرسرعت و پایدار برای شهروندان و کسب‌وکارها است.

تعامل شهرداری و مخابرات؛ کلید شتاب‌بخشی به تحول دیجیتال

نقطه عطف این جلسه، موافقت و رایزنی‌های مؤثر میان دو طرف بود که بر اساس آن، شهرداری متعهد شد تا در راستای فراهم‌آوری شرایط بهره‌مندی مردم اصفهان از منابع مالی این پروژه در سطح ملی و کسب سرویس‌های پرسرعت، باکیفیت و با پایداری بالا بر بستر فیبر نوری، تعامل حداکثری با مخابرات استان داشته باشد.

این تعامل به معنای تسهیل و تسریع در صدور مجوزهای لازم، به‌خصوص مجوزهای حفاری و اجرای زیرساخت‌های شهری خواهد بود که پیش‌تر یکی از موانع اصلی توسعه فیبر نوری محسوب می‌شد.

خدمات هوشمند؛ زیرساخت شهر دیجیتال

در حاشیه این نشست، طرفین به موضوع مهم دیگری نیز پرداختند: ارائه سرویس‌های هوشمند قابل ارائه از سوی شرکت مخابرات ایران به شهرداری و سایر سازمان‌ها و نهادهای شهری.

مسلما این مباحث افق جدیدی را برای هوشمندسازی اصفهان، از مدیریت ترافیک و پسماند تا خدمات نوین شهروندی می‌گشاید و اصفهان را به سمت تبدیل شدن به یک شهر واقعاً هوشمند سوق می‌دهد.

آینده‌ای روشن برای کلان‌شهر اصفهان

به گزارش پایگاه خبری شهر اصیل و به نقل از معاونت ارتباطات و روابط‌ عمومی شرکت مخابرات ایران، مشاور مدیرعامل و قائم‌مقام در حوزه فیبر نوری منازل و کسب‌وکارها افزود: افزایش گسترده‌ی سرقت کابل‌های مسی به دلیل بالا رفتن قیمت فلز مس، نه‌ تنها خسارت‌های مالی سنگینی وارد کرده، بلکه تداوم فعلی شبکه‌ی مسی را از نظر اقتصادی و امنیتی ناممکن ساخته است.

صیدی در تشریح دلایل این تحول گفت: «شبکه مسی دیگر توان پاسخ‌گویی به نیازهای نوین ارتباطی را ندارد، زیرساخت‌های آن فرسوده و تجهیزات مرتبط با این فناوری در سطح جهانی از چرخه تولید خارج شده‌اند. همچنین، افزایش سرقت کابل‌های مسی، ادامه این شبکه را از نظر اقتصادی و امنیتی غیرممکن ساخته است.»

وی ادامه داد: «با اجرای مگاپروژه‌ی فیبر نوری، همه‌ی ذینفعان ملی از مردم و دولت تا اپراتورهای ثابت و سیار، پیمانکاران و تولیدکنندگان داخلی از ثمرات این تحول بهره‌مند خواهند شد. اگر نقش همه‌ی این گروه‌ها در برنامه روشن و هماهنگ تعریف شود، این پروژه نه‌تنها موفق، بلکه ماندگار و راهبردی خواهد بود.»

به گزارش پایگاه خبری شهر اصیل و به نقل از خبرنگار سیتنا، فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت، در حیاط دولت گفت: بر اساس توضیحات وزیر ارتباطات در جلسه هیأت دولت، امسال صدمین سال راه‌اندازی مخابرات در ایران است.

وی افزود: در سال ۱۳۰۴ نخستین مرکز مخابرات کشور با ۶۰۰ شماره در خیابان لاله‌زار تهران راه‌اندازی شد و امروز طول کابل‌های مسی موجود در شبکه مخابراتی کشور، پنج برابر فاصله زمین تا کره ماه است.

به گزارش پایگاه خبری شهر اصیل و به نقل از معاونت ارتباطات و روابط عمومی شرکت مخابرات ایران، دکتر عباسی شاهکوه، خاطرنشان کرد: «سیم‌های مسی پس از یک قرن دچار فرسودگی شده‌اند و دیگر توان ارائه سرعت و کیفیت مطلوب را ندارند. از نظر فنی، این بستر در بهترین حالت تنها می‌تواند سرعتی در حدود ۱۶ مگابیت بر ثانیه فراهم کند؛ سرعتی که شاید زمانی آرزوی ما بود، اما امروز با نیازهای کاربران و کاربردهای گسترده ارتباطی، پاسخگوی جامعه نیست.»

مشاور مدیرعامل شرکت مخابرات ایران با اشاره به مزایای متعدد شبکه فیبر نوری خاطرنشان کرد: «تنها راهکار منطقی، مهاجرت از بستر مسی به فیبر نوری است. در شبکه فیبر، عملاً محدودیت سرعت وجود ندارد و همین حالا می‌توان سرعت‌هایی تا چند گیگابیت بر ثانیه را برای کاربران فراهم کرد. ضمن آنکه این فناوری در آینده نیز قابلیت توسعه و ارتقای بیشتر را دارد.»

وی در ادامه به مزایای زیست‌محیطی و اقتصادی این تحول اشاره کرد و گفت: «شبکه فیبر نوری از نظر مصرف انرژی بسیار به‌صرفه‌تر از شبکه مسی است، هزینه نگهداری آن پایین‌تر است و در صورت نصب استاندارد، پایداری بالایی برای کاربران فراهم می‌کند. همچنین احتمال قطعی یا افت کیفیت در این بستر بسیار کمتر است.»

دکتر عباسی شاهکوه با اشاره به افق بلندمدت این فناوری اظهار داشت:«همان‌طور که شبکه مسی بیش از صد سال در خدمت مردم بود، پیش‌بینی می‌کنیم فیبر نوری نیز دست‌کم برای صد سال آینده ستون فقرات ارتباطات کشور باشد و نیازهای ارتباطی نسل‌های آینده را پاسخ دهد.»

به گزارش پایگاه خبری شهر اصیل و به نقل از معاونت ارتباطات و روابط عمومی، به گفته دکتر داوود ادیب، رئیس اتحادیه صادرکنندگان صنعت مخابرات ایران، مهاجرت از شبکه مسی به فیبر فراتر از یک پروژه فنی است و زمینه‌ساز تحول دیجیتال، رشد اشتغال تخصصی و تقویت صادرات فناوری کشور خواهد بود.

فیبر، یک انتخاب نیست؛ الزام است

دکتر ادیب در ابتدا با تأکید بر اهمیت برگزاری این کنفرانس در صدمین سال تأسیس شرکت مخابرات ایران گفت: «پیاده‌سازی شبکه مبتنی بر فیبر امروز یک انتخاب نیست بلکه یک الزام حیاتی است.» وی افزود که توسعه پایدار در حوزه ارتباطات با تکیه بر دانش و توان تولید داخل ممکن می‌شود و این کنفرانس فرصتی برای تبیین مسیر بهینه گذار و هم‌افزایی ذینفعان است.

صنعت، دانشگاه و سیاست‌گذاری در یک قاب

بخش دیگری از سخنان دکتر ادیب به ضرورت ایجاد پیوند موثر میان صنعت، دانشگاه‌ها، شرکت‌های دانش‌بنیان، مشاوران و پیمانکاران اختصاص داشت. وی از برنامه‌های اتحادیه برای برقراری کارگروه‌های مشترک با «کانون هماهنگی دانش، صنعت و بازار فاوا» خبر داد و پیشنهاد تشکیل «بانک فرصت‌های همکاری فناورانه» را مطرح کرد که در آن نیازهای صنعتی و توانمندی‌های علمی شفاف شده و به هم مرتبط شوند. به گفته وی ، این بستر نه تنها در جهت تولید فناوری بومی مؤثر است، بلکه رقابت‌پذیری شرکت‌های داخلی را نیز افزایش می‌دهد.

ظرفیت تولید داخل و امکان‌های تأمین بیش از ۷۰ درصد نیازها

رئیس اتحادیه صادرکنندگان صنعت مخابرات ایران، با اشاره به وجود شرکت‌هایی در داخل کشور که در زمینه تولید کابل فیبر نوری، اتصالات، و تجهیزات اکتیو و پسیو فعال هستند، گفت: «ظرفیت تولید داخل در این حوزه قابل توجه است و با سیاست‌گذاری و حمایت مناسب می‌توان بیش از ۷۰ درصد نیاز پروژه فیبر ملی را از داخل تأمین کرد.» وی افزود که اجرای گسترده پروژه فیبر می‌تواند منجر به رونق تولید بومی، افزایش اشتغال تخصصی و توسعه صادرات تجهیزات مخابراتی شود. دکتر ادیب همچنین فیبر نوری را یکی از ارکان زیرساختی لازم برای توسعه هوش مصنوعی و خدمات نوین دانست.

مدل‌های سرمایه‌گذاری و نقش اتحادیه در جذب بخش خصوصی

در بخشی از مصاحبه، رئیس اتحادیه به نقش اتحادیه در تجمیع ظرفیت شرکت‌های خصوصی برای جذب سرمایه و تسهیل مشارکت بخش خصوصی اشاره کرد و بر ضرورت اهتمام به مدل‌های مشارکت عمومی-خصوصی (PPP) تأکید نمود. وی همچنین خواهان ایجاد مشوق‌های مالیاتی و تسهیل‌گری در پرداخت مطالبات شد تا سرمایه‌گذاران برای حضور فعال‌تر در پروژه‌های ملی تشویق شوند. دکتر ادیب یادآور شد که در مراسم روز جهانی ارتباطات امسال، با همت سندیکا و در نمایشگاهی جنبی، حدود ۲۰ شرکت منتخب آمادگی خود را برای سرمایه‌گذاری اعلام کردند و وزیر ارتباطات نیز در جریان این اقدام قرار گرفته است.

چالش‌های بخش خصوصی: مقررات، نقدینگی و تعامل با حاکمیت

دکتر ادیب مهم‌ترین موانع پیش روی فعالان صنعت را نبود ثبات مقرراتی و تعرفه‌ای، محدودیت و عدم شفافیت در ارائه تسهیلات مالی، تأخیر در پرداخت‌ها در پروژه‌های دولتی و ضعف در ارتباط منظم میان نهادهای تصمیم‌گیر و بخش خصوصی برشمرد. وی خواستار رویکردی مشارکتی و افزایش اعتماد نهادهای حاکمیتی به توان بخش خصوصی شد و تأکید کرد که مقررات حمایتی از تولید داخل باید به‌صورت عملی اجرایی گردد.

انتظار از کنفرانس: خروجی‌های اجرایی و بسته سیاستی

رئیس اتحادیه صادرکنندگان صنعت مخابرات ایران معتقد است کنفرانس ملی مخابرات می‌تواند نقشی اساسی در جهت‌دهی سیاست‌گذاری‌های آتی داشته باشد و افزود: «انتظار می‌رود خروجی این کنفرانس به شکل پیشنهادهای اجرایی برای تنظیم‌گری هوشمند، اصلاح تعرفه‌های مخابراتی و حمایت از تولید داخلی تدوین شود.» اتحادیه آمادگی دارد با همکاری سندیکا دیدگاه‌های بخش خصوصی را استخراج و در قالب یک بسته سیاستی به شرکت مخابرات ایران ارائه نماید.

جایگاه منطقه‌ای ایران و ضرورت تسریع در توسعه فیبر

در مقایسه با کشورهای منطقه، دکتر ادیب ایران را دارای زیرساخت فنی و نیروی انسانی متخصص مناسب توصیف کرد، اما اذعان داشت کشور در سرعت توسعه شبکه فیبر نوری نسبت به برخی همسایگان مانند ترکیه و چند کشور عربی عقب‌تر است. وی راهکارهایی مانند سرمایه‌گذاری پایدار، تسهیل مجوزها و هماهنگی اجرای پروژه‌ها را برای ارتقای جایگاه منطقه‌ای ضروری دانست و بار دیگر بر اهمیت حمایت از تولید داخل و تقویت صادرات تجهیزات تاکید ورزید.

چشم‌انداز اتحادیه در تحول دیجیتال

در ادامه دکتر ادیب تصویر روشنی از نقش آتی اتحادیه ارائه دادو اظهار داشت: با گسترش فیبر نوری، زیربنای اقتصاد دیجیتال شکل خواهد گرفت و اتحادیه صادرکنندگان صنعت مخابرات ایران خود را نه تنها در زمینه صادرات تجهیزات، بلکه در حوزه‌های خدمات دیجیتال، هوش مصنوعی صنعتی و انتقال فناوری به‌عنوان بازوی مشورتی و راهبردی می‌بیند. هدف بلندمدت وی ایجاد یک اکوسیستم ملی صادرات فناوری ارتباطات است که ایران را در منطقه به بازیگری تأثیرگذار تبدیل کند.

به گزارش پایگاه خبری شهر اصیل و به نقل از پایگاه خبری صمت، بورس کالای ایران که مهمترین بازار شفاف‌کننده زنجیره صنعت است این روزها با ابزاری جدید میزبان نقدینگی سرمایه گذاران شده است. بورس کالای ایران با رونمایی از ابزار مالی جدیدی به نام «گواهی سپرده کالایی گندله سنگ‌آهن»، گامی استراتژیک برای همسو شدن با بازارهای جهانی برداشته است. این اقدام نه تنها پاسخ مستقیمی به نیاز مزمن تولیدکنندگان به سرمایه در گردش است، بلکه تلاشی جسورانه برای ایجاد یک قیمت مرجع قابل اعتماد در قلب زنجیره‌ی فولاد کشور محسوب می‌شود.

فولادسازی در ایران، صنعتی راهبردی و شدیداً تشنه‌ی نقدینگی است. پیش از این، تولیدکنندگان گندله (ماده‌ی اولیه‌ی حیاتی برای فولاد خام) برای تأمین مالی، اغلب به پیش‌فروش‌های سنتی یا فرآیندهای پیچیده‌ی اخذ وام بانکی متکی بودند. این روش‌ها، نه‌تنها پرهزینه و زمان‌بر بودند، بلکه به یک بازار قیمت‌گذاری دوطرفه‌ی غیرشفاف دامن می‌زدند و از دیگر سو نیاز تولیدکنندگان به تامین سرمایه در گردش را برطرف نمی کردند.

تبدیل موجودی انبار به دارایی نقدشونده

ایده‌ی پشت گواهی سپرده (که حالا انبارهای شرکت‌های بزرگی چون فولاد مبارکه و چادرملو را پذیرفته)، ساده و در عین حال متحول‌کننده است: تبدیل موجودی انبار به یک دارایی نقدشونده. تولیدکنندگان می‌توانند محصول خود را در انبارهای مورد تأیید بورس سپرده‌گذاری کنند و در ازای آن، گواهی‌هایی دریافت کنند که مانند سهام در بازار سرمایه قابل معامله‌اند.

این روش، عملاً موجودی خوابیده‌ی تولیدکننده را بیدار می‌کند. نقدینگی مورد نیاز بدون نیاز به چانه‌زنی‌های سنتی یا گذر از فیلترهای سخت‌گیرانه‌ی بانکی تأمین می‌شود. این یک انتقال قدرت پنهان از اتاق‌های مذاکره به تالار بورس است که نهایتا نفع سهامدار و تولیدکننده را با هم تأمین می‌کند.

کشف قیمت در بستر شفاف

پیامدهای این گام فراتر از تأمین مالی است. بزرگ‌ترین دستاورد، احتمالاً حل مشکل «کشف قیمت» خواهد بود. گندله، به عنوان یک حلقه‌ی میانی کلیدی در زنجیره، دیگر مشمول قیمت‌گذاری دستوری یا مذاکرات غیرشفاف نخواهد بود. برای اولین بار، قیمت آن در یک بازار سازمان‌یافته براساس مکانیسم عرضه و تقاضای واقعی تعیین می‌شود. این، وعده‌ی ایجاد یک «بنچ‌مارک» داخلی معتبر را می‌دهد که می‌تواند مبنای قیمت‌گذاری قراردادهای بعدی در سراسر زنجیره، از معدن تا محصولات نهایی، قرار گیرد.

افزون بر این، فولادسازان به‌عنوان مصرف‌کنندگان اصلی گندله، حالا ابزاری برای مدیریت ریسک (Hedging) در اختیار خواهند داشت. خرید گواهی سپرده، جایگزینی ظریف برای خرید فیزیکی با هزینه‌های انبارداری سنگین است. این امر، به خریداران اجازه می‌دهد تا ریسک نوسانات قیمت را پوشش دهند، آن هم با هزینه‌ی معاملاتی کمتر. حتی سرمایه‌های خرد نیز می‌توانند از طریق این ابزار به طور غیرمستقیم در یکی از استراتژیک‌ترین صنایع کشور سهیم شوند.

الگوبرداری از بهترین‌ها

اقدام بورس کالای ایران، بومی‌سازی یک روش استاندارد جهانی است. در سطح بین‌المللی، بازارهای پیشرو کالایی برای دهه‌هاست که از این تمایز میان مالکیت و جابجایی فیزیکی کالا بهره می‌برند.

بورس فلزات لندن (LME)، از طریق سیستم «وارانت» خود، مالکیت فلزات پایه در انبارهای خود را به ابزاری نقدشونده تبدیل کرده است. در آسیا، بورس کالای دالیان (DCE) و سنگاپور (SGX) با ارائه‌ی قراردادهای آتی سنگ‌آهن، عملاً معیارهای جهانی این ماده‌ی خام را تعیین می‌کنند. این تجارب جهانی ثابت کرده‌اند که تفکیک مالکیت کالا از لجستیک فیزیکی آن، راهی مطمئن برای افزایش نقدشوندگی، شفافیت و کارایی در زنجیره‌های پیچیده‌ی صنعتی است.

راه‌اندازی گواهی سپرده گندله در ایران، بیش از آنکه یک ابزار مالی جدید باشد، نشانه‌ی بلوغ و گامی محتاطانه به سوی ساختارگرایی بازار است. اگر این ابزار به خوبی جا بیفتد، راه را برای ارائه‌ی ابزارهای پیچیده‌تر مشتقه (مانند قراردادهای آتی و اختیار معامله) بر روی گندله و سایر محصولات زنجیره‌ی فولاد هموار خواهد کرد. یک استاندارد جدید در حال متولد شدن است و این می‌تواند سرآغاز روندی عمیق‌تر برای جذب سرمایه‌ی بین‌المللی و کاهش حاکمیت سیاست بر اقتصاد بازار ایران باشد.